Home Klachten Trombose/longembolie

Trombose/longembolie (bloedprop)

Bij trombose is een ader verstopt door een bloedpropje. Trombose komt het vaakst voor in de benen. Als de verstopte ader diep ligt (ver onder de huid), heet dat diepe veneuze trombose. Het kan gebeuren dat zo’n bloedprop (of een deel daarvan) losraakt, en door het hart naar de longen wordt gepompt. Daar kan het dan een longslagader afsluiten. Dat heet een longembolie.  

Trombose en longembolie kunnen ernstige klachten geven en leiden soms tot de dood. 

Wat is het? 

Je bloed stroomt vanuit je hart door je hele lichaam. Vanuit het hart komt het in grote slagaders, die zich in steeds kleinere slagaders vertakken. De allerkleinste bloedvaatjes zijn de haarvaten. Daar geeft het bloed (onder andere) zuurstof af (aan je spieren, huid en alle andere weefsels en organen) of neemt het zuurstof op (in je longen). Daarna gaat het bloed terug naar het hart. Dat gaat via aders: eerst kleintjes, die samenkomen tot grotere, en ten slotte uitmonden in heel grote aders die het bloed weer in het hart afleveren. 

Het bloed in de aders stroomt langzamer dan in de slagaders. Dat is één van de redenen dat bloed in de aders kan stollen. Dan kan er een bloedpropje ontstaan dat de ader afsluit. Dat heet trombose. Als zo’n bloedprop losraakt, kan die door het hart schieten en een longslagader afsluiten. Dat heet longembolie. 

Wat merk ik? 

Bij een diepe veneuze trombose heb je meestal last van: 

  • zwelling (dik worden) van (bijvoorbeeld) het been 
  • pijn  
  • warmte en roodheid 

Bij een longembolie kun je de volgende klachten hebben: 

  • kortademigheid (buiten adem zijn) 
  • pijn aan één kant van de borst (vaak bij het inademen) 
  • hoesten en/of bloed ophoesten 

Oorzaken 

Bij trombose en longembolie is het moeilijk om over oorzaken te praten. Het gaat meer over de vraag: wie hebben de grootste kans op een bloedprop? 

De grootste kans op een bloedprop hebben mensen met: 

  • kanker 
  • hartfalen (een hart dat niet goed meer werkt) 
  • COPD  

Andere zaken die het risico op een bloedprop vergroten zijn: 

  • hogere leeftijd 
  • bedrust 
  • overgewicht 
  • roken 
  • spataderen 
  • een arm of been in het gips of op een andere manier in één houding vastgezet 
  • breuk van het bekken, heup/dijbeen of scheenbeen 
  • een centrale veneuze lijn: een katheter (slangetje) in een groot bloedvat 
  • infectie 
  • operatie (kortgeleden) 
  • beroerte (kortgeleden) 
  • gebruik van de pil (anticonceptie) 
  • antihormonale therapie, chemotherapie of doelgerichte therapie (tegen kanker) 
  • eerdere trombose of longembolie 
  • problemen met de bloedstolling (aangeboren of later gekregen) 

Onderzoek 

De arts onderzoekt je en schat in hoe groot de kans is dat je een diepe veneuze trombose of een longembolie hebt. Het kan zijn dat je arts meer onderzoeken voorstelt, zoals: 

  • bloedonderzoek 
  • echo van been of arm (om trombose te bepalen) 
  • röntgenfoto van de borstkas (om andere oorzaken van kortademigheid te bekijken) 
  • CT-angiografie (als gedacht wordt aan een longembolie)* 

* Bij een CT-angiogram krijg je een vloeistof met jodium ingespoten. Daarna wordt er een scan gemaakt met röntgenstralen. Omdat jodium röntgenstralen tegenhoudt, zijn je bloedvaten goed te zien op de scan. Hiermee kan je een longembolie vaststellen. 

Wat kan eraan gedaan worden? 

Het kan soms even duren voordat de arts zeker weet dat je een veneuze trombose of longembolie hebt, omdat er meer onderzoek nodig is. Dan kan het zijn dat hij toch alvast met de behandeling wil beginnen, omdat wachten je leven in gevaar kan brengen.  

Mogelijke behandelingen zijn: 

  • oplossen van het bloedpropje (trombolyse) door Alteplase, een medicijn dat via een injectie of een slangetje in een bloedvat wordt gegeven 
  • heparine, een bloedverdunner, meestal via een klein prikje in de buik 
  • bloedverdunners in de vorm van pillen 
  • bij trombose van het onderbeen: zwachtelen 
  • een filter in de onderste holle ader, de grootste ader, die het bloed uit het lichaam naar het hart voert 
  • behandeling van de klachten (vooral pijn en benauwdheid) 

Als je acenocoumarol gebruikt, controleert de Trombosedienst telkens hoe snel je bloed stolt. Als het te langzaam stolt, heb je meer kans op bloedingen en als het te snel stolt, heb je meer kans op bloedpropjes. Daarom is het heel belangrijk dat je precies genoeg bloedverdunners krijgt. Vaak worden andere bloedverdunners gebruikt: DOAC’s. Daarbij is controle door de Trombosedienst niet nodig. 

Wat kan ik of mijn naaste doen?  

Als je een bloedpropje hebt, kun je daar zelf weinig aan doen. Maar je kunt, samen met je naasten, wel iets doen om bloedpropjes te voorkomen. Zoals: 

  • bewegen 
  • zorgen dat je geen bloedvaten afknelt 
  • je benen een beetje hoger leggen 
  • afvallen (als je te zwaar bent) 
  • stoppen met roken (als je rookt) 

Je hoeft niet te fitnessen of je erg uit te sloven: een kleine, rustige wandeling zorgt er al voor dat je bloed weer iets sneller gaat stromen. En dat maakt de kans op bloedpropjes veel kleiner. Door makkelijke kleding te dragen en bijvoorbeeld niet met je benen over elkaar te zitten, zorg je er ook voor dat het bloed makkelijker door je lichaam stroomt. Door je benen iets hoger te leggen, kan het bloed makkelijker van je voeten naar je hart stromen. 

Wat zijn mijn wensen?  

Als je arts je een behandeling voorstelt, hoef je daar geen ‘ja’ op te zeggen. Het is erg belangrijk om goed na te denken over wat jij zelf wil. Vraag gerust naar de voordelen en de nadelen van de behandelingen. Wat weegt voor jou het zwaarst? Wat wil je wel, en wat wil je niet? Bespreek je wensen met je arts, zorgverleners en naasten. Vertel hun duidelijk wat je wilt. Dan kunnen zij jou de zorg bieden die bij jou past. 

Heb je gevonden wat je zocht?

Meer weten? Stel je vraag

Neem voor spoedeisende vragen en vragen over je persoonlijke, medische situatie altijd contact op met je eigen arts of verpleegkundige.
Stel jouw vraag